{"id":394,"date":"2019-11-18T08:23:52","date_gmt":"2019-11-18T08:23:52","guid":{"rendered":"https:\/\/norint.eu\/wordpress\/?p=394"},"modified":"2019-11-18T08:23:52","modified_gmt":"2019-11-18T08:23:52","slug":"boze-narodzenie-w-norwegii","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/norint.eu\/eng\/2019\/11\/18\/boze-narodzenie-w-norwegii\/","title":{"rendered":"Bo\u017ce Narodzenie w Norwegii"},"content":{"rendered":"\n

Zima w Tr\u00f8mso. Zdj\u0119cie: Diana Robinson<\/em><\/p>\n\n\n\n

Bo\u017ce Narodzenie w Norwegii to czas po\u015bwi\u0119cony rodzinie i \nprzyjacio\u0142om, a tak\u017ce wsp\u00f3lnemu wypoczynkowi. Tradycyjnie rodzice razem z\n dzie\u0107mi piek\u0105 ciasteczka i robi\u0105 choinkowe ozdoby \u2013 \u0142a\u0144cuchy i \nkoszyczki \u2013 do kt\u00f3rych wk\u0142adaj\u0105 s\u0142odycze, orzechy lub owoce.<\/p>\n\n\n\n

Adwent<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Przedsmak \u015bwi\u0105t daje adwent. Rodziny i przyjaciele zbieraj\u0105 si\u0119 razem\n w ka\u017cd\u0105 z czterech kolejnych niedziel, a\u017c do Wigilii, aby zapali\u0107 \nnast\u0119pn\u0105 \u015bwiec\u0119. W ten w\u0142a\u015bnie spos\u00f3b \u015bwi\u0119tuje si\u0119 oczekiwanie na \nnarodziny Jezusa. Wiele dzieci przez ca\u0142y miesi\u0105c chodzi do szko\u0142y w \nmiko\u0142ajowych czapkach z wielkim pomponem. Popularne jest tak\u017ce czytanie \ndzieciom przed snem opowie\u015bci wigilijnych.<\/p>\n\n\n\n

Kr\u00f3tsze i ciemniejsze dni zamieniaj\u0105 okres przed\u015bwi\u0105teczny w Norwegii\n w szczeg\u00f3lnie przytuln\u0105 por\u0119 roku, z dymem wydobywaj\u0105cym si\u0119 z licznych\n komin\u00f3w w ca\u0142ym kraju  oraz \u015bwiecami roz\u015bwietlaj\u0105cymi wn\u0119trza dom\u00f3w w \nzimne, grudniowe wieczory.<\/p>\n\n\n\n

Dzie\u0144 \u015awi\u0119tej \u0141ucji<\/strong><\/p>\n\n\n\n

13 grudnia  to pierwszy dzie\u0144 obchod\u00f3w Bo\u017cego Narodzenia w Szwecji, \nDanii i Norwegii. Dzie\u0144 ten znany jest r\u00f3wnie\u017c jako najkr\u00f3tszy dzie\u0144 w \nroku \u2013 tzw. przesilenie zimowe wg. starego kalendarza gregoria\u0144skiego.  \nJest to jeden z niewielu dni \u015bwi\u0105tecznych, przestrzeganych w \nSkandynawii. Dzie\u0144 \u015awi\u0119tej \u0141ucji najcz\u0119\u015bciej obchodzi si\u0119 w szko\u0142ach i \nprzedszkolach, ale ostatnio zosta\u0142 on w\u0142\u0105czony do liturgii Adwentu przez\n pa\u0144stwowy ko\u015bci\u00f3\u0142 Norwegii, dzi\u0119ki czemu tak\u017ce w ko\u015bcio\u0142ach \norganizowane s\u0105 tradycyjne dla tego dnia uroczyste procesje dziewcz\u0105t z \np\u0142on\u0105cymi \u015bwiecami.<\/p>\n\n\n\n

\u015awi\u0105teczne tradycje<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Bo\u017ce Narodzenie w Norwegii to przede wszystkim czas po\u015bwi\u0119cony \nrodzinie i przyjacio\u0142om oraz okazja do spotka\u0144 przy dobrym jedzeniu, a \ntak\u017ce odpoczynku i wyjazdu za miasto. \u015awi\u0105teczne kolory \u2013 zielony i \nczerwony \u2013 kr\u00f3luj\u0105 w ka\u017cdym sklepie i domu.<\/p>\n\n\n\n

Bo\u017conarodzeniow\u0105 tradycj\u0105 w norweskim domu jest te\u017c rodzinne \npieczenie uwielbianych przez wszystkich tradycyjnych ciasteczek (7 \nrodzaj\u00f3w!) oraz robienie specjalnych choinkowych ozd\u00f3b \u2013 \u0142a\u0144cuch\u00f3w i \nkoszyczk\u00f3w z kolorowego papieru. Ozdoby zawiesza si\u0119 na choince, a do \nkoszyczk\u00f3w wk\u0142ada si\u0119 s\u0142odycze, orzechy lub owoce.<\/p>\n\n\n\n

W wielu domach rodziny wsp\u00f3lnie buduj\u0105 piernikowe domki, ozdobione \nr\u00f3\u017cnokolorowymi cukierkami, aby p\u00f3\u017aniej po\u0142ama\u0107 je i zje\u015b\u0107 na szcz\u0119\u015bcie.\n Piernikowe domki stanowi\u0105 wyj\u0105tkow\u0105 ozdob\u0119 podczas \u015awi\u0105t.<\/p>\n\n\n\n

\"domek\"<\/a><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Zdj\u0119cie: Ragge Strand
\n<\/em><\/p>\n\n\n\n

Wigilia<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Najuroczy\u015bciej obchodzi si\u0119 Wigili\u0119. Ok. \ngodz. 17.00 w wiecz\u00f3r wigilijny  zaczynaj\u0105 bi\u0107 dzwony ko\u015bcielne, \nobwieszczaj\u0105c pocz\u0105tek \u015awi\u0105t Bo\u017cego Narodzenia. Wiele rodzin udaje si\u0119 \nwtedy do ko\u015bcio\u0142a na modlitw\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Wi\u0119kszo\u015b\u0107 Norweg\u00f3w zasiada tego dnia do \nuroczystej kolacji, kt\u00f3rej g\u0142\u00f3wnym daniem s\u0105 pinnekj\u00f8tt \u2013 solone \njagni\u0119ce \u017ceberka lub ribbe \u2013 wieprzowe \u017ceberka.<\/p>\n\n\n\n

Pozosta\u0142e dania wieczerzy wigilijnej s\u0105 \nbardzo r\u00f3\u017cne, zale\u017cnie od regionu. Generalnie na wschodzie, nad morzem \nje si\u0119 ryb\u0119, a na zachodzie mi\u0119so. Dania serwowane s\u0105 z gotowanymi \nziemniakami, kie\u0142baskami, plackami mi\u0119snymi i bor\u00f3wkami.<\/p>\n\n\n\n

Tradycyjnymi napojami s\u0105 norweskie piwo i \nnorweska w\u00f3dka aquavit. Dzieci dostaj\u0105 julebrus \u2013 typowy, \nbo\u017cenarodzeniowy nap\u00f3j w czerwonym kolorze, bardzo s\u0142odki i gazowany. \nUlubionym deserem na stole jest krem ry\u017cowy. Szcz\u0119\u015bliwiec, kt\u00f3ry \nznajdzie w swym kremie ukryty przez gospodyni\u0119 migda\u0142, otrzymuje nagrod\u0119\n w postaci \u015bwinki z marcepanu.<\/p>\n\n\n\n

Po wieczerzy ca\u0142a rodzina ta\u0144czy wok\u00f3\u0142 udekorowanej choinki i \u015bpiewa tradycyjne noreweskie kol\u0119dy.<\/p>\n\n\n\n

Norweski julenisse jest znacznie mniej \nskomercjalizowanym krewnym ameryka\u0144skiego \u015awi\u0119tego Miko\u0142aja. Bardziej \nprzypomina elfa lub krasnoludka i lubi p\u0142ata\u0107 figle. W Wigili\u0119 nale\u017cy go\n pocz\u0119stowa\u0107 du\u017c\u0105 porcj\u0105 owsianki, aby by\u0142 grzeczny.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Zgodnie z norwesk\u0105 tradycj\u0105 ludow\u0105, w ka\u017cdym gospodarstwie na wsi \nmieszka ukryty w stodole Krasnal. Je\u015bli gospodarz nie dba o niego \nodpowiednio, mo\u017ce go spotka\u0107 z jego strony wiele psot i z\u0142o\u015bliwo\u015bci. \nDlatego te\u017c wiele rodzin w Bo\u017ce Narodzenie wystawia swoim krasnoludkom \nmiseczki z kaszk\u0105 ry\u017cow\u0105, suto okraszon\u0105 cukrem i cynamonem.<\/p>\n\n\n\n

25 i 26 grudnia<\/strong><\/p>\n\n\n\n

W Bo\u017ce Narodzenie wi\u0119kszo\u015b\u0107 rodzin spo\u017cywa uroczysty posi\u0142ek w porze \np\u00f3\u017anego \u015bniadania, obiadu, b\u0105d\u017a wczesnej kolacji. Na sto\u0142ach pojawia si\u0119\n pieczony indyk, a tak\u017ce przer\u00f3\u017cne dania z ryb, suszonego mi\u0119sa \noraz specjalne bo\u017conarodzeniowe kie\u0142baski.<\/p>\n\n\n\n

W tym dniu w ko\u015bcio\u0142ach odbywa si\u0119 specjalna msza, a w wielu \ninstytucjach i szko\u0142ach organizowane s\u0105 przyj\u0119cia bo\u017conarodzeniowe z \nkol\u0119dowaniem wok\u00f3\u0142 choinki i pocz\u0119stunkiem, sk\u0142adaj\u0105cym si\u0119 z ciasteczek\n i gor\u0105cych napoi. Dzieci, przebrane za gnomy, odwiedzaj\u0105 kolejne domy, \ngdzie w zamian za za\u015bpiewanie kol\u0119dy dostaj\u0105 \u0142akocie.<\/p>\n\n\n\n

\"Zdj\u0119cie:<\/figure>\n\n\n\n

Zdj\u0119cie: www.mojanorwegia.pl<\/em><\/p>\n\n\n\n

Okres mi\u0119dzy Wigili\u0105 a Nowym Rokiem nazywany jest \u201cromjul\u201d.<\/p>\n\n\n\n

\u015awi\u0105teczne drzewko<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Bardzo wa\u017cnym elementem norweskich \u015bwi\u0105t jest sosnowe lub \u015bwierkowe \ndrzewko, cho\u0107 tradycja ta zadomowi\u0142a si\u0119 tam dopiero w 1900 roku. \nNajbardziej znane drzewka, wysy\u0142ane ka\u017cdego roku na \u015awi\u0119ta prosto z \nnorweskiego lasu, stoj\u0105 na Union Station w Waszyngtonie oraz na \nTrafalgar Square w Londynie.<\/p>\n\n\n\n

Tradycj\u0119 t\u0119 zapocz\u0105tkowano w 1947 roku, kiedy to w\u0142adze brytyjskie \ndosta\u0142y z Oslo po raz pierwszy wspania\u0142e bo\u017conarodzeniowe drzewko w \npodzi\u0119kowaniu za okazan\u0105 Norwegii pomoc i wsparcie w czasie okupacji \nhitlerowskiej.<\/p>\n\n\n\n

Piernikowe Miasteczko<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\"Zdj\u0119cie:<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Zdj\u0119cie: Terje Rakke\/Nordic life\/IN<\/em><\/p>\n\n\n\n

W norweskim Bergen powstaje co roku najwi\u0119ksze na \u015bwiecie Piernikowe Miasteczko \u2013 Pepperkakeby<\/a>.\n Dzi\u0119ki przedszkolakom, uczniom miejscowych szk\u00f3\u0142, a tak\u017ce firmom i \ntysi\u0105com innych os\u00f3b, w ka\u017cde \u015bwi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia od 1991 roku w \nBergen powstaje ogromne miasteczko z piernik\u00f3w. Ka\u017cdy, pocz\u0105tkuj\u0105cy czy \nzaawansowany budowniczy mo\u017ce przynie\u015b\u0107 w\u0142asnor\u0119cznie zrobiony domek, a \nod ka\u017cdego budynku, kt\u00f3ry zostanie dostarczony do piernikowego \nmiasteczka, organizator Bergens Tidende przeka\u017ce 20 koron norweskich dla\n organizacji Save the Children.<\/p>\n\n\n\n

Zorza polarna, targi \u015bwi\u0105teczne i inne atrakcje<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Ten, kto chce poczu\u0107 prawdziwie norweski klimat \u015awi\u0105t, powinien \nodwiedzi\u0107 miejscowy targ ze \u015bwi\u0105tecznymi straganami, wybra\u0107 si\u0119 na \nzimowy koncert lub wyst\u0119p artystyczny, albo uda\u0107 si\u0119 za ko\u0142o \npodbiegunowe, aby obejrze\u0107 bajecznie kolorow\u0105 zorz\u0119 polarn\u0105.<\/p>\n\n\n\n

\"Zdj\u0119cie:<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Zdj\u0119cie: Bj\u00f8rn J\u00f8rgensen<\/em>\n\n\nWed\u0142ug magazynu Travel &\n Leisure z grudnia 2009, Troms\u00f8 jest jednym z najlepszych miejsc na \n\u015bwiecie do obchod\u00f3w \u015awi\u0105t Bo\u017cego Narodzenia. Ma si\u0119 tam szans\u0119 zobaczy\u0107 \nzorz\u0119 polarn\u0105 i do\u015bwiadczy\u0107 magii \u015awi\u0105t za ko\u0142em podbiegunowym. Go\u015bcie \nmog\u0105 skorzysta\u0107 tak\u017ce z psich zaprz\u0119g\u00f3w<\/a>, wspania\u0142ego jedzenia i cudownych widok\u00f3w ze szczytu okalaj\u0105cych miasto g\u00f3r, na kt\u00f3re wwiezie ich kolejka linowa.\n<\/p>\n\n\n\n

Targi \u015bwi\u0105teczne, zimowe koncerty i wyst\u0119py w tym okresie oferuje wi\u0119kszo\u015b\u0107 norweskich miast. W Oslo<\/a> odbywa\n si\u0119 rokrocznie wiele otwartych dla publiczno\u015bci imprez zimowych. Z \nkolei Bergen s\u0142ynie z Miasteczka Piernikowego, zimowych koncert\u00f3w i \ninnych uroczysto\u015bci. Drewniane miasto R\u00f8ros wygl\u0105da naprawd\u0119 magicznie w\n grudniu, a ca\u0142orocznego sklepu bo\u017cenarodzeniowego Tregaarden\u2019s \nChristmas House w Dr\u00f8bak (jedynego tego rodzaju w ca\u0142ej Skandynawii) po \nprostu nie mo\u017cna nie odwiedzi\u0107! Huta szk\u0142a Hadeland Glassverk pod Oslo \ntak\u017ce prowadzi ca\u0142oroczny sklepik \u015bwi\u0105teczny, w kt\u00f3rym mo\u017cna naby\u0107 \nwyroby szklane spod r\u0119ki miejscowych rzemie\u015blnik\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

(http:\/\/www.amb-norwegia.pl\/news_and_events\/komunikaty\/Boe-Narodzenie-w-Norwegii\/#.VJKkktKG9A0)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zima w Tr\u00f8mso. Zdj\u0119cie: Diana Robinson Bo\u017ce Narodzenie w Norwegii to czas po\u015bwi\u0119cony rodzinie i przyjacio\u0142om, a tak\u017ce wsp\u00f3lnemu wypoczynkowi. Tradycyjnie rodzice razem z dzie\u0107mi piek\u0105 ciasteczka i robi\u0105 choinkowe ozdoby \u2013 \u0142a\u0144cuchy i koszyczki \u2013 do kt\u00f3rych wk\u0142adaj\u0105 s\u0142odycze, orzechy lub owoce. Adwent Przedsmak \u015bwi\u0105t daje adwent. Rodziny i przyjaciele zbieraj\u0105 si\u0119 razem w […]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":395,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1],"tags":[],"gutentor_comment":0,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/norint.eu\/eng\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/394"}],"collection":[{"href":"https:\/\/norint.eu\/eng\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/norint.eu\/eng\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/norint.eu\/eng\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/norint.eu\/eng\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=394"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/norint.eu\/eng\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/394\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/norint.eu\/eng\/wp-json\/wp\/v2\/media\/395"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/norint.eu\/eng\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=394"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/norint.eu\/eng\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=394"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/norint.eu\/eng\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=394"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}